فناوری در خدمت فوتبال

با آمدن جیانی اینفانتینو به‌جای سپ بلاتر در رأس فیفا، پروژه حضور تکنولوژی در فوتبال رنگ‌وبویی دیگر به خود گرفته است. امسال در روسیه برای اولین‌بار، از کمک‌داور ویدیویی یا در اصطلاح VAR در جام‌ جهانی استفاده شد؛ سیستمی که چندین لیگ معتبر ازجمله بوندسلیگای آلمان و سری‌آ ایتالیا از آن در فصل گذشته خود استفاده کرده‌اند. VAR از سوی تیمی متشکل از یک داور فعال یا بازنشسته، یک دستیار و اپراتور فنی پشتیبانی می‌شود. این تیم صحنه‌های بحث‌برانگیز را دوباره از طریق مشاهده، بررسی و نظرشان را به داور اعلام می‌کنند؛ البته اولا این داور بازی‌ است که درخواست ویدئوچک می‌کند و از این نظر، همچنان اقتدار با داور است. در ثانی، اگر تیم پشتیبانی به نظر قاطعی نرسید، داور بازی سه انتخاب دارد: یا با توجه به رأی تیم کمکی تصمیم‌گیری کند، یا بر اساس نظر خود عمل کند یا فیلم بازی را خودش دوباره ببیند؛ در این سیستم، مانیتور ویژه‌ای وجود دارد که کنار زمین نصب شده است و امکان بازبینی را به شخص داور نیز می‌دهد.

نکته جالب درباره این سیستم کمکی، این است که محل استقرار تیم پشتیبانی لزوما در استادیوم محل بازی قرار ندارد و برای مثال در بوندسلیگا تیم کمک‌داور ویدئویی در مرکزی در «کلن» مستقر هستند. طبق بخشنامه فیفا، داور در چهار مورد حق دارد از کمک‌داور ویدئویی کمک بگیرد. 1. تشخیص ردشدن کامل توپ از خط دروازه، 2. تشخیص ضربه پنالتی، 3. دادن یا ندادن کارت قرمز و 4. شناسایی بازیکنی که دور از چشم داور خطا کرده است.

با این همه، هنوز خیلی‌ها در دنیای فوتبال به پررنگ‌شدن تکنولوژی در این ورزش خوش‌بین نیستند. آن‌ها می‌گویند اشتباهات داوری جزیی از ذات فوتبال است و دلیلی بوده برای تماشایی‌شدن این ورزش در تمام این سال‌ها. باید گفت حضور تکنولوژی در جام‌ جهانی، اولین‌بار نیست که رخ می‌دهد؛ چهار سال پیش در برزیل نیز شاهد حضور تکنولوژی‌های نوظهوری بودیم؛ ازجمله سیستم تعیین گل که در این جام هم قرار است انجام شود. بحث بر سر استفاده از این تکنولوژی در رقابت‌های جام جهانی، مدت‌ها ادامه داشت و همواره با مخالفت جدی سپ بلاتر، رییس وقت فیفا، همراه بود. برخی می‌گویند آنچه در بازی دور یک‌چهارم نهایی جام جهانی 2010 آفریقای جنوبی در بازی آلمان- انگلیس پیش آمد، نظر او را تغییر داد. در این بازی، گل فرانک لمپارد، هنگامی که نتیجه بازی یک-صفر به نفع آلمان بود، تشخیص داده نشد و بازی با برد ژرمن‌ها به پایان رسید. این گل، بعد از بازبینی فیلم مسابقه، تشخیص داده و به یکی از جنجالی‌ترین خطاها در دنیای فوتبال تبدیل شد. در نتیجه در جام‌ جهانی ۲۰۱۴ تکنولوژی خط گل یعنی (GLT Goal Line Technology) به کمک 14 دوربین پیشرفته که همگی روی دروازه و مسیر توپ متمرکز شده بودند، مانع از بروز این خطا شد. این فناوری که ساخت یکی از شرکت‌های آلمانی بود، تصاویری سه‌بعدی از توپ، مسیر حرکت آن و دروازه را ثبت کرده و سپس با آنالیز این تصاویر به کمک نرم‌افزارهای پردازش تصویر، عبور توپ از خط دروازه را تشخیص می‌داد. به‌محض عبور توپ از خط دروازه، ساعت هوشمند روی دست داور به لرزش درمی‌آمد و گل‌شدن توپ را اعلام می‌کرد.

یکی‌ دیگر از اتفاقاتی که در جام‌ جهانی ۲۰۱۴ رخ داد و امروزه استفاده از آن عادی شده و یکی از دغدغه‌های همیشگی داوران فوتبال بود، حفظ فاصله 10یاردی دیوار دفاعی تیم حریف از توپ فوتبال در ضربات آزاد است. اصولا بازیکنانی که این دیوار را تشکیل می‌دهند، بدشان نمی‌آید که کمی به توپ نزدیک‌تر شوند و از همین رو فیفا در سال ۲۰۱۴ برای رعایت این مورد، اسپری‌های جادویی را در اختیار داوران قرار داده است؛ همان اسپری‌های قابل محوی که حالا در لیگ خودمان ‌هم داریم و جلوی خط دفاعی کشیده می‌شود تا بازیکنان نتوانند جای خود را تغییر دهند.

در جام‌ جهانی روسیه علاوه بر همه این تکنولوژی‌های ذکرشده، از فناوری دیگری نیز استفاده خواهد شد؛ فناوری ضدپهپاد! حالا کوادکوپترها یا همان پهپادهای خانگی آن‌قدر زیاد شده‌اند که برخی تماشاگران از آن برای ثبت نماهای نزدیک‌تر و حتی اختلال در بازی استفاده می‌کنند. همین مسئله باعث شد بسیاری از استادیوم‌ها به‌عنوان منطقه عاری از پهپاد اعلام شده و ضوابطی را برای مقابله با آن‌ها اتخاذ کنند. در روسیه قرار است از سیستمی استفاده شود که ارتباط بین کنترل‌کننده و پهپاد را مختل می‌کند و باعث فرود اضطراری آن می‌شود.

پیشنهاد پیشران توسعه به شما : آخرالزمان همین‌جاست؟